20.000ste fles op de Westerbouwing

De verkoop van 20.000 flessen Airborne Beer was aanleiding om opnieuw bij een mijlpaal van het project stil te staan. De symbolische overhandiging van de jubileumfles vond plaats op De Westerbouwing te Oosterbeek. Op 2 september werd deze door de heer E. Heinrich, locoburgemeester van de Gemeente Renkum, in ontvangst genomen. Hiermee wilde de initiatiefnemer van het project zijn dank uitspreken richting Burgemeester(s) en Wethouder(s) voor de betrokkenheid gedurende de gehele loop van het project.

De heer E. Heinrich, wethouder in de gemeente Renkum, neemt de 20.000ste fles in ontvangst.


Zo was burgemeester Verlinden degene die bij de introductie in 1999 symbolisch de eerste fles in ontvangst nam. Vijf jaar later verving burgemeester Bruinooge spontaan de verlate commissaris van de koningin Kamminga, om uit handen van de Britse Arnhem-veteraan Newhouse , een fles te ontvangen tijdens de 60-ste herdenking van Market Garden. Weer twee jaar later had burgemeester Bruinooge zelf de hoofdrol om de 10.000-ste fles Airborne Beer te presenteren aan de Poolse Arnhem veteraan Fedorowicz.

De heer Heinrich vertegenwoordigde in 2011 als wethouder het college van B&W de onthulling van de luisterplek naast het Airborne Museum Hartenstein te Oosterbeek door de heer Wiegel. De luisterplek is financieel mede mogelijk gemaakt door Airborne Beer.
Voorafgaand aan de overhandiging werd een belangrijke bijdrage geleverd door de heer W. Boersma, oud-directeur van het Airborne Museum. Hij gaf in zijn boeiende toespraak een heldere uiteenzetting van de geleverde strijd van de “Borders” (Border Regiment) gedurende de septemberdagen van 1944. Ook de ervaringen van de burgers kwamen aan de orde. De heer Boersma las namelijk een gedeelte uit het boek “Van dollen dinsdag tot bevrijding” voor, dat kort na de oorlog uitkwam.

De – op een stuwwal gelegen – Westerbouwing en het nabij gelegen Drielse veer vormde tijdens de Slag om Arnhem een strategische positie. Gedurende het verloop van de Slag om Arnhem hadden de Britten zich terugtrokken in een gebied rondom Oosterbeek, die de perimeter genoemd wordt, en zij realiseerden zich namelijk te laat het belang van het Drielse veer voor geallieerde versterking.

Het Border regiment verdedigde de sector bij de Westerbouwing aan de westkant van de genoemde perimeter, maar het 11e t/m 14e peloton van de B-Company van het Border regiment waren daarbij niet opgewassen tegen de Duitsers. Op donderdag 21 september werd door de Luftwaffe een aanval uitgevoerd door een bataljon van de Herman Göring-onderofficiersschool. Het bataljon werd ondersteund door vier zogeheten Renault-tanks. De Duitsers hadden deze reeds in 1940 in Frankrijk geconfisqueerd.

Drie pelotons lagen om de Westerbouwing heen, terwijl een vierde peloton zich iets meer naar achteren bevond als reserve. Met name het 11e peloton werd bij de aanval volop getroffen, maar bij de dappere verdediging bracht het de Duitse infanteristen wel behoorlijk wat verliezen toe. Het gedwongen was echter gedwongen zich terug te trekken toen het enige machinegeweer haperde, waarbij zij werden achtervolgd door Duitse troepen en tanks.

De heer W. Boersma wijst in zijn toespraak in de richting van de perimeter, waarin de Britten zich terugtrokken.

Ook één van de andere pelotons had direct al te maken met een grote tegenslag, toen het zesponds anti-tankkanon bij een van de eerste schoten van de tanks werd vernietigd. Om zich te verdedigen tegen de tanks hadden de Britten alleen nog PIAT anti-tankgeweren.

Soldaat George Everington, de PIAT-man van het reserve-peloton, snelde van positie naar positie om granaten af te vuren op de tanks en wist de dreiging van de Renault-tanks te elimineren, waarbij hij in één geval zelfs dekking had achter een dode koe. Zo slaagde Everington er in om drie tanks te vernietigen of uit te schakelen. Een dag later verloor George Everington het leven tijdens de oorlogshandelingen.

Het 13e en 14e peloton hielden weliswaar langer stand, maar ook voor heb bleek de Duitse overmacht te groot; veel Britse para’s waren gedwongen zich over te geven.

Gerrit Staal bedankt spreker W. Boersma op de Westerbouwing met op de achtergrond de Rijn en de Betuwe.

Na een paar uur durend gevecht hadden de Duitsers de Westerbouwing in handen, waarbij veel verliezen; niet alleen Duitse soldaten, maar ook drie tanks. Door deze actie voorkwamen zij echter wel dat het Drielse veer, onderaan de Westerbouwing, gebruikt kon worden om geallieerde troepen en geschut over de Rijn te zetten.

Op 21 september landden dan bij Driel de Poolse paratroopers. Die avond probeerden zij vanaf de zuidoever contact te maken met de Britten bij de Westerbouwing. Tot hun verbazing  werden zij beschoten door de Duitsers. Ook de Polen hadden het Drielse veer willen gebruiken om aan de noordkant van de Rijn de Britse posities te versterken. Door de Duitse bezetting van de Westerbouwing, was dat onmogelijk geworden.

Wethouder E. Heinrich heeft de 20.000ste fles in ontvangst genomen (foto TekstPast.nl).

De Britten hadden veel terrein moeten opgeven en kozen bijna 900 meter verderop opnieuw hun positie. De Britse verdedigingslinie was wel in het voordeel van de verdedigers en in de dagen die volgden ondernamen de Duitsers geen pogingen meer om verder op te rukken.

De heer Heinrich gaf in zijn speech aan dat de jaarlijkse herdenkingen van de genoemde gebeurtenissen behoren tot de unieke kernkwaliteit van de Gemeente Renkum. Het college van B&W ondersteunt dan ook de activiteiten die daartoe worden ontplooid.